Granit Blog

Politechnika Śląska - Geologia

Macerały są elementarnymi składnikami budowy petrograficznej węgla pochodzenia organicznego, możliwymi do wydzielenie z węgla metodami fizycznymi. W odróżnieniu od minerałów nie mają one uporządkowanej budowy wewnętrznej, a ich różnorodne własności zmieniają się wraz z stopniem uwęglenia.

Grupa witrynitu przedstawia zżelifikowaną w różnym stopniu tkankę roślinną. Telinit ma zachowaną budowę komórkową, kolinit jest zżelifikowany i bezstrukturalny, witrodetrynit przedstawia detrytus witrynitowy.

W świetle odbitym ta grupa ma barwę od szarej do żółtobiałej, mikrotwardość HV = 30 - 100·10 do potęgi 7 Pa, gęstość rzeczywistą dr = 1.27 - 1.70 *10 do potęgi 3 kg/m³, refleksyjność Ro = 0,50 - 2,50 %. Wyraźna anizotropia optyczna występuje w węglach zawierających V do “daf” < 20 %.

Różne skupienia żelu kolinitowego przedstawiają submacerały, jak telokolinit, żelokolinit, desmokolinit i korpokolinit. Telokolinit stanowi ogniwo przejściowe od telinitu do kolinitu. Żelokolinit tworzy spoiwo dla innych macerałów lub wypełnia szczeliny w węglu. Desmokolinit tworzy ciasto węglowe w węglu półbłyszczącym i matowym.

Korpokolinit to okrągławe ciałka o średnicy do 300 um. Grupa egzynitu obejmuje macerały, utworzone z najbardziej odpornych na rozkład biochemiczny składników roślinnych.

Sporynit przedstawia naskórek mikro - i makrospor. Występuje w węglu półbłyszczącym i matowym. Kutynit to nabłonki liści (kutikule), spotykane często w węglu półbłyszczącym.

Rezynit to ciałka żywiczne, tworzące soczewki w węglu lub wypełnienia przestrzeni komórkowych w telinicie. Alginit przedstawia plechę glonów i wskazuje na środowisko tworzenia się węgla sapropelowego.

Liptodetrynit to drobnodetrytyczne formy egzynitu. W świetle odbitym ta grupa ma barwę ciemnoszarą w węglu niskouwęglonym, jasnoszarą w węglu koksowym. W węglu o zawartości około 29% V do potęgi “daf” egzynit zanika, co wiąże się z silnym odgazowaniem pokładów, tj. wydzielaniem się CO2, H2O i CH4 (tzw. skok uwęglenia).

Grupa inertynitu zawiera składniki pochodzenia roślinnego o silnej koncentracji pierwiastka węgla, uzyskanej często w wyniku procesu zwęglania. W przeciwieństwie do aktywnych w procesach technologicznych grup witrynitu i egzynitu jest to grupa nie reaktywna lub o słabej reaktywności chemicznej.

Fuzynit przedstawia zwęgloną tkankę roślinną, w wyniku pożaru (pirofuzynit) lub wskutek intesywnego utleniania (degradofuzynit). Fuzynit charakteryzuje dobrze zachowaną budowę tkankową, natomiast semifuzynit gorzej. Fuzynit i semifuzynit stanowią macerały dominujące w grupie inertynitu. Makrynit jest substancją amorficzną, nieziarnistą, wchodzącą w skład spoiwa węgla matowego. Sklerotynit to resztki plechy i przetrwalników grzybów (sklerocji), inertodetrynit to okruchy wielkości < 30um macerałów egzynitu.

Mikrynit jest macerałem wtórnym, tworzącym się w procesie uwęglania na granicy węgla brunatnego i kamiennego. Cechuje się mikroziarnistością. Macerały tej grupy wykazują wysoką zdolność refleksyjną, wyraźnie wyższą od witrynitu z tego samego węgla, wysoką mikrotwardość i gęstość. W świetle odbitym mają barwę bladożółtą lub żółtą, wysoki relief i izotropię optyczną.